13 Haziran 2026 Cumartesi günü Türkiye genelinde 1 milyona yakın 8. sınıf öğrencisi LGS'ye girecek. Sınava 5 gün kala adaylar için akademik hazırlık dönemi büyük ölçüde geride kaldı. Önümüzdeki günler artık akademik değil; psikolojik, fiziksel ve aile bağlamlı hazırlık dönemi.
Pek çok velinin bu son haftada ihmal ettiği gerçek şu: sınava 5 gün kala yapılan ek konu tekrarının net puana katkısı çok düşük. Bu süreçte asıl belirleyici olan; çocuğun bedenen ve zihnen sınav gününe hazır gelmesi.
Bu Hafta Yapılmaması Gerekenler
Sınav haftasında veli ya da öğrenci tarafından yapılan ama performansa zarar veren hatalar şöyle:
Yeni konu çalışmak: Daha önce çalışılmamış bir konuya bu hafta başlamak; özgüveni sarsmaktan başka işe yaramıyor. Bu hafta sadece bilinen konuların pekiştirilmesine ayrılmalı.
Aşırı deneme: Günde birden fazla tam deneme yapmak zihinsel yorgunluk yaratıyor. Tüm hafta için en fazla 3-4 tam deneme yeterli.
Uyku düzenini bozmak: Çocuğun geç saatlere kadar çalışması; sınav gününe yorgun gelmesine neden oluyor. Uyku saatinin korunması; konu tekrarından çok daha önemli.
Sürekli sınav konuşmak: Aile içinde sınavın sürekli konuşulması; çocukta kaçınma duygusu yaratıyor. Yemek masasında, akşam sohbetinde diğer konulara da yer verilmeli.
Bu Hafta Yapılması Gerekenler
Sınav haftasının verimli kullanılması için:
Uyku düzeninin sınav saatine alıştırılması: Sınav 09.30'da başlayacak. Çocuğun bu saatte zihinsel olarak uyanık olması; sınavdan en az 1 hafta önce başlayan bir biyolojik ritim adaptasyonu gerektiriyor.
Hafif tempolu tekrar: Günde 2-3 saat hata defterindeki konuların gözden geçirilmesi; yeterli ve sağlıklı bir tempo.
Sınav binası ziyareti: Bina henüz görülmediyse mutlaka ziyaret edilmeli. Yol süresi ölçülmeli; sınav günü için %50 ek süre eklenerek planlama yapılmalı.
Çanta hazırlığı: Cuma akşamı çanta tamamen hazırlanmış olmalı. Sınav giriş belgesi (mühürlü), kimlik, kalem, silgi, kalemtıraş, su şişesi içinde olmalı.
Ailenin Tutumu
Sınav haftasında ev içi atmosfer çocuğun performansını doğrudan etkiliyor. Eğitim psikologlarının tavsiyeleri:
Sakin kalın. Veliler en az çocuk kadar gergin olabiliyor; ancak bu gerginlik anında çocuğa bulaşıyor. Aile içinde sakin bir atmosfer; çocuğa en büyük destek.
Beklenti baskısı oluşturmayın. "Bu sınav tüm hayatını belirleyecek" gibi cümleler; çocuğun stres düzeyini katlıyor. Aksine "Sen elinden geleni yapacaksın" mesajı iyileştirici.
Karşılaştırma yapmayın. Komşunun çocuğu, akrabalardan örnekler; verimsiz karşılaştırmalar. Her çocuk kendi yolculuğunda.
Misafir kabul etmeyin. Sınav haftasında ev içi düzeninin bozulması; çocuğun konsantrasyonunu doğrudan etkiliyor. Yakın aile dışında ziyaretçi sınırlandırılmalı.
Sınav Günü Sabahı
Cumartesi sabahı için pratik plan:
- 06.30-07.00 arası uyanma. Sınav 09.30'da; 2.5 saat önceden uyanmak yeterli.
- Dengeli kahvaltı. Tam tahıllı ekmek, peynir, yumurta, mevsim meyvesi.
- Hafif su tüketimi. 1-2 bardak; abartılı tüketim sınavda tuvalete çıkma ihtiyacı yaratıyor.
- Yolda sakin müzik ya da sessizlik. Telefonu açıp sosyal medya kontrol etmek değil; zihni dinlendirmek.
- Binaya 1 saat önce varış. 08.30'da binada olmak ideal.
- Bina önünde başkalarıyla konuşmamak. "Hangi konuyu çalıştın?" türü konuşmalar stres yaratıyor.
İki Oturum Arası
LGS iki oturumdan oluşacak: 09.30'da sözel (75 dk), 11.30'da sayısal (80 dk). İki oturum arasında yaklaşık 45 dakikalık ara var. Bu sürede:
- Hafif su içmek.
- Bir kuru meyve ya da bir tutam çiğ kuruyemiş yemek (kan şekerini destekler).
- İlk oturumun yanlışlarını düşünmemek.
- Hafif esneme hareketleri yapmak.
Aile bu süre içinde çocuğun yanında olabilir ama sınav hakkında konuşmamalı. Sade bir sohbet yeterli.
Sınav Sonrası
Sınav bittikten sonra:
- Hemen "nasıl gitti?" sormayın. Çocuk konuşmak istiyorsa konuşur; istemiyorsa baskı yapılmamalı.
- Sevdiği bir aktiviteye yönlendirin. Sinema, dondurma, parka gezintisi gibi rahatlatıcı bir etkinlik.
- Yanlışları saymayın. Sonuçları bilmek için sosyal medyada cevap araştırması yapmak; faydadan çok zarar verir.
- Birkaç gün dinlenme. Sınav stresi vücutta birikmişti; deşarjı için zaman gerekiyor.
Karne Gününe 2 Hafta
13 Haziran sonrası karne gününe (26 Haziran) iki hafta var. Bu süre; çocuğun hem dinlenmesi hem de yıl sonu kapanış işlemleri için. Pek çok okul sınav sonrası son ders günlerinde rahatlatıcı etkinlikler düzenliyor.
Sonuç Tarihi 10 Temmuz
LGS sonuçları 10 Temmuz'da açıklanacak. Sonra 13-24 Temmuz tercih dönemi; 5 Ağustos yerleştirme sonuçları. Yani bugünden başlayarak çocuğun lise hayatı için tam iki aylık bir süreç yaşanacak.
Bu sürecin her aşaması ailenin yanında olmasıyla anlamlanıyor. Bugünden sonuçların açıklanacağı gün arasındaki süreçte; aile desteği akademik başarı kadar değerli.
Veliler İçin Son Mesaj
LGS önemli bir sınav; ancak hayatın bütünü değil. Sonuç ne olursa olsun çocuğunuza onun değerinin sınav notuna bağlı olmadığını net biçimde hissettirmeniz; uzun vadede onun başarısının temeli.
Bugün başlayan beş gün; akademik değil insani bir hazırlık dönemi. Çocuğun gözünün içine bakarak ona güvendiğinizi söylemek; tüm konu tekrarlarından daha güçlü bir yatırım.
Kaynak: MEB PDR rehber materyalleri, Türk Psikologlar Derneği aile-çocuk yayınları.
